Ιούλιος 15, 2015
by Lefteris Philippakis

Museum Masters: Stadion Race, Olympic Games Medal, Gold-plated 24 K with dark blue ribbon

Στο βόρειο Αιγαίο, ανάμεσα στη Σαμοθράκη, το Άγιο Όρος, την Ίμβρο και την Μυτιλήνη βρίσκεται το ηφαιστιογενές νησί της Λήμνου. Η προϊστορία του νησιού φανερώνεται έκδηλα μέσα από τους αρχαιολογικούς χώρους και τα μουσεία του, όπως το Μουσείο Ναυτικής Παράδοσης και Σπογγαλιείας στη Νέα Κούταλη, αλλά και από τις ιστορικές πόλεις, την Ηφαιστία και την αρχαία πρωτεύουσα του νησιού την Μύρινα, που πήρε το όνομα της από την σύζυγο του πρώτου βασιλιά του νησιού, τον Θόαντα. Το νησί αποτελεί έναν ιστορικό, όσο και μυστηριακό προορισμό, αφού η ιστορία του νησιού είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με μύθους και έπη.  

Σύμφωνα με την μυθολογία, οι Αργοναύτες στο ταξίδι τους για την Κολχίδα πέρασαν από την Λήμνο. Κατά την παραμονή τους στο νησί, η Βασίλισσα   Υψιπύλη διοργάνωσε αθλητικούς αγώνες, στους οποίους διεξήχθη για πρώτη φορά το Πένταθλο.

Στα πέντε αγωνίσματα του πεντάθλου (δισκοβολίαακοντισμόάλμα εις μήκοςδρόμος σταδίουπάλη)  διακρίθηκαν ο Τελαμώνας στη δισκοβολία, ο Λυγκέας (Λυγκεύς) στον ακοντισμό, ο Ζήτης στο δρόμο και ο Κάλαϊς στο άλμα. Τέλος, ο Πηλέας, ο πατέρας του Αχιλλέα,  βγήκε πρώτος στην πάλη και ήταν δεύτερος στα υπόλοιπα αγωνίσματα.

Τότε ο Ιάσονας, αρχηγός της αργοναυτικής εκστρατείας, για να βραβεύσει  τον Πηλέα για τις αθλητικές του επιδόσεις και την πολεμική του ανδρεία, ένωσε τα πέντε αθλήματα και τον ανακήρυξε  πενταθλητή. Αργότερα, το πένταθλό διεξήχθη για πρώτη φορά στην 18η Αρχαία Ολυμπιάδα περίπου το 708 π.Χ. και αποτέλεσε ένα από τα αγωνίσματα των αρχαίων Ολυμπιακών Αγώνων.

Στους σύγχρονους Ολυμπιακούς αγώνες, το μοντέρνο πένταθλο και το δέκαθλο εισήχθη στη Στοκχόλμη το 1912 για τους άνδρες και περιελάμβανε τα αγωνίσματα του άλματος, του ακοντισμού, της δισκοβολίας και δυο αγώνων δρόμου (200 και 1500 μέτρα). Το πένταθλο συνέχισε να είναι μέρος των ολυμπιακών αγώνων μέχρι το 1924, ενώ το δέκαθλο διεξάγεται μέχρι σήμερα.

Στους θερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες του 1906 στην Αθήνα, που έγιναν γνωστοί και ως Μεσοολυμπιακοί Αγώνες του 1906 υπήρχε στο πρόγραμμα στίβου το αγώνισμα του πεντάθλου. Παρόλο που δεν συμπεριλήφθηκε ποτέ σε κανονική Ολυμπιάδα, το “Ελληνικό Πένταθλο” θύμιζε το αρχαίο πένταθλο, αφού περιλάμβανε τα αγωνίσματα του μήκους άνευ φοράς, της δισκοβολίας, του ακοντισμού, του δρόμου 192 μέτρων, που ισοδυναμεί με τον αρχαίο δρόμο σταδίου, και της ελληνορωμαϊκής πάλης.

Το πρώτο γυναικείο σύνθετο αγώνισμα ήταν το πένταθλο, το οποίο διεξήχθη για πρώτη φορά στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Τόκιο το 1964. Οι αθλήτριες αγωνίζονταν στο άλμα εις μήκος, αλλά και στο άλμα εις ύψος, στη σφαιροβολία, σε αγώνα δρόμου 200 μ. και σε 80 μ. αγώνα δρόμου με εμπόδια (100μ. από το 1972). Από το 1984 διευρύνθηκε σε έπταθλο.

Η Λήμνος εδώ και πάρα πολλά χρόνια διεκδικεί την “πατρότητα” του Πεντάθλου και έχει συνεργαστεί με τα εργαστήρια ΦΙΛΙΠΠΑΚΗΣ ΑΡΤ για την δημιουργία αντικειμένων σχετικά με το αγώνισμα που βοηθούν στην “αφύπνιση” και την ενημέρωση της τοπικής κοινωνίας αλλά και στην προώθηση του ιστορικού-αρχαιολογικού τουρισμού, καθώς το νησί αποτελεί έναν σημαντικό ιστορικό πόλο έλξης, που έχει άμεση σχέση με την πολιτιστική κληρονομιά της χώρας μας.

Στο MuseumMasters και τα εργαστήρια ΦΙΛΙΠΠΑΚΗΣ «αγκαλιάζουμε» πάντα με σεβασμό τέτοιες ξεχωριστές προσπάθειες και συμβάλλουμε στην προβολή της χώρας μας και της αρχαίας ιστορίας της μέσα από τον μεγάλο κατάλογο των προϊόντων μας.

Γι’ αυτό και στηρίξαμε την προσπάθεια αναβίωσης του αρχαίου αυτού θεσμού, στο πλαίσιο του Πολιτιστικού Προγράμματος Σχολικών Δραστηριοτήτων με τίτλο «Το Πένταθλο στη Λήμνο» και των πολιτισμικών ανταλλαγών, που έγινε από το Γυμνάσιο Λιβαδοχωρίου Λήμνου με την υποστήριξη της Επίτιμης Προξενικής Αντιπροσωπείας της Ιταλίας στη Λήμνο. Η διοργάνωση περιελάμβανε διήμερες εκδηλώσεις Αναβίωσης των Αγώνων του Αρχαίου Πεντάθλου στο πλαίσιο του 4ου Φεστιβάλ Μαθητικής Δημιουργίας Λήμνου με συμμετοχές μαθητών από την Λήμνο και την Ρωσία, καθώς και τελετή έναρξης και απονομή μεταλλίων.

Στα εργαστήρια μας κατασκευάσαμε, σαν σύγχρονοι  Ήφαιστοι, τα μετάλλια των αγώνων του Πεντάθλου σε επορειχαλκωμένο, επάργυρο και επίχρυσο ορείχαλκο, συνεχίζοντας την αρχαία τέχνη της μεγαλουργίας και εμπνεόμενοι από τα ιδανικά του ολυμπισμού και της ευγενούς άμιλλας. 

Στην απονομή των μεταλλίων παρευρέθηκαν οι διοργανωτές του πολιτιστικού προγράμματος. Μεταξύ τους ήταν,  η κα. Χαριτίνη Φωτοπούλου, Διευθύντρια του Γυμνασίου, οι καθηγητές κα. Ουρανία Χαλικιώτου και κ. Νίκος Μπαχτσεβάνος,  ο κ. Θωμάς Σφούνης, υπεύθυνος της καλλιτεχνικής επιμέλειας των διήμερων εκδηλώσεων, ο πρόεδρος του Ερυθρού Σταυρού  Λήμνου και εμπνευστής της διοργάνωσης κ. Θεόδωρος Μπαβέας, ο προξενικός εκπρόσωπος της Ιταλίας στη Λήμνο κ. Κώστας Δώρας, και ο κ. Νίκος Καρύδης, οργανωτής του αθλητικού Τμήματος.

Λίγα λόγια για το νησί…

Χώρος «συνάντησης» θεών και ηρώων, η Λήμνος θεωρείται το νησί του Ηφαίστου, του θεού της φωτιάς και της μεταλλουργίας.  Σύμφωνα με το μύθο, ο Δίας σε μια διαμάχη του με την Ήρα πέταξε το γιο του Ήφαιστο από τον Όλυμπο στη γη της Λήμνου και έσπασε το πόδι του. Οι πρώτοι κάτοικοι του νησιού, τους οποίους ο Όμηρος αποκαλεί Σίντιες, τον περιέθαλψαν κι εκείνος σε αντάλλαγμα τους δίδαξε την τέχνη της κατεργασίας των μετάλλων, στήνοντας το εργαστήριό του στο ηφαίστειο Μόσυχλος της Λήμνου.

Τιμώντας το μεταλλουργό θεό, οι αρχαίοι Έλληνες ονόμασαν Ηφαιστία την πόλη που ίδρυσαν στο νησί και διοργάνωναν τα Καβείρια Μυστήρια, προς τιμή των Καβείρων, οι οποίοι ήταν οι γιοι που απέκτησε ο Ήφαιστος από τη νύμφη Καβειρώ.

Άλλες αφηγήσεις από έπη, όπως τα «ελληνιστικά» του Απόλλωνα του Ρόδιου σχετίζουν τις γυναίκες του νησιού με τις Αμαζόνες. Κατά την διάρκεια της βασιλείας του Θόαντα, οι Λήμνιες παραμέλησαν τη λατρεία της Αφροδίτης.

Γι' αυτό η θεά τις τιμώρησε με δυσοσμία, με αποτέλεσμα οι άνδρες να τις αποφεύγουν και να φέρουν γυναίκες από τη Θράκη. Τότε οι Λημνιές υπό την καθοδήγηση της βασίλισσας Υψιπύλης, κόρης του βασιλιά Θόαντα, αποφάσισαν να εξοντώσουν όλους τους άντρες του νησιού. Αργότερα, κατά την παραμονή των Αργοναυτών στο νησί δημιουργήθηκε μια νέα γενιά κατοίκων.

Οι “θησαυροί” της Λήμνιας γης…

Χρυσές αμμουδιές, πεντακάθαρες θάλασσες, αμμοθίνες, παραδοσιακοί οικισμοί και αρχαιολογικοί χώροι συνθέτουν ένα ευλογημένο τόπο με πλούσια παραγωγή σε τοπικά προϊόντα, όπως τα γαλακτοκομικά, κυρίως τυριά ("μελίχλωρο" ,"κασκαβάλι","καλαθάκι"), θυμαρίσιο μέλι και σιτηρά καθώς επίσης και μεγάλη ποικιλία κρασιών, λευκών και κόκκινων με ιδιαίτερη γεύση λόγω του ηφαιστειογενούς εδάφους της.

Τέλος, ο επισκέπτης δεν πρέπει να παραλείψει να δοκιμάσει τα βενιζελικά, ντόπια γλυκίσματα που εμπνεύστηκαν οι ντόπιες νοικοκυρές για να προσφέρουν το 1912 στον τότε πρωθυπουργό Ελευθέριο Βενιζέλο, όταν αυτός επισκέφθηκε τη Λήμνο μετά την απελευθέρωσή της.

Χρήσιμοι σύνδεσμοι:

ΔΗΜΟΣ ΛΗΜΝΟΥ www.limnos.gov.gr

 VISIT GREECE www.visitgreece.gr

Σχόλια

Δεν βρέθηκαν δημοσιεύσεις

Νέο Σχόλιο